28 Şubat 2026 Cumartesi sabahı Tahran’ın Pasteur Caddesi yakınlarındaki yerleşkede sabah toplantısı başlamadan kısa süre önce, İsrail’in Mossad teşkilatı ve askeri istihbaratı tam olarak biliyordu: Ayetullah Ali Hamaney oradaydı, masanın başında oturuyordu ve yanında üst düzey yetkililer vardı. Bu kesinlik tesadüf değildi. Yıllarca süren, katmanlı ve son derece sofistike bir dijital gözetim operasyonunun ürünüydü. Financial Times’ın mevcut ve eski İsrail istihbarat yetkililerine dayanarak yayımladığı ayrıntılı habere göre, Tahran’ın trafik kameralarının neredeyse tamamı yıllardır İsrail’in kontrolündeydi.
Olayın boyutu, kamuoyunun alışık olduğu klasik casusluk hikâyelerinin çok ötesine geçiyor. Söz konusu operasyon; kameralar, telefon kuleleri, yapay zeka algoritmaları, sosyal ağ analizi ve insan istihbaratının birbiriyle kusursuz biçimde örüldüğü modern dönemin en kapsamlı hedef tespit operasyonlarından biri olarak tarihe geçiyor.
Operasyon nasıl kurgulandı? Veriler nasıl toplandı? Sonunda nasıl ölümcül bir kesinliğe dönüştü?
İran’ın kendi gözetim altyapısı, onun en büyük zayıflığına dönüştü. Tahran’ın trafik kameraları, İslam Cumhuriyeti’nin muhalefeti bastırmak, protestocuları takip etmek ve vatandaşları izlemek için kurduğu kapsamlı bir devlet gözetim sisteminin parçasıydı. Ancak Mossad, bu ağın kontrolünü ele geçirerek sistemi tam anlamıyla tersine çevirdi: Rejimin kendi halkını izlemek için kurduğu altyapı, bu kez rejimin liderini izlemek için kullanıldı.
İki kaynağa göre, kameraların görüntüleri şifrelenerek Tel Aviv ve güney İsrail’deki sunuculara iletiliyordu. Tahran sokaklarından saniyeler içinde aktarılan bu görüntüler, İsrail’in istihbarat merkezlerinde anında işleniyordu. Özellikle bir kamera açısı son derece işlevsel oldu: Hamaney’in güvenlik görevlilerinin özel araçlarını nereye park ettiklerini gösteren bu açı, yerleşkenin içindeki günlük rutine dair kritik bir pencere sunuyordu.
Bu görüntüler ham hâliyle bile değerliydi. Ama İsrail bununla yetinmedi.
Karmaşık algoritmalar, güvenlik görevlilerine ait dosyaları; adresleri, görev saatleri, işe gidiş güzergahları ve en önemlisi kimi koruyup kimi taşıdıklarına dair ayrıntılarla zenginleştirdi. İstihbarat çevrelerinde “yaşam modeli” olarak adlandırılan bu yapı, her güvenlik personelinin davranış örüntüsünü, alışkanlıklarını ve günlük rutinini eksiksiz biçimde ortaya koydu. Bir kişinin hangi saatte işe geldiği, hangi girişi tercih ettiği, kiminle birlikte hareket ettiği — bunların tamamı sistematik olarak kayıt altına alındı.
İsrail, yapay zeka araçları ve algoritmalar kullanarak İran liderliği ve hareketleri hakkında biriktirdiği devasa veri yığınını taradı. Bu süreçte kullanılan sosyal ağ analizi yöntemi, milyarlarca veri noktasını işleyerek gözle görülemeyen bağlantıları, beklenmedik karar alma merkezlerini ve yeni potansiyel hedefleri ortaya çıkardı. Artık mesele yalnızca bir kişiyi takip etmek değildi; tüm bir ağın haritasını çıkarmak hâline gelmişti.
Emekli Tuğgeneral İtai Shapira, gazetenin aktarımına göre şunu söyledi: “İsrail istihbarat kültüründe hedef istihbaratı, stratejiyi mümkün kılan temel taktik meseledir. Karar verici birinin ortadan kaldırılması gerektiğine hükmettiyse İsrail kültüründe yanıt şudur: ‘Kesin istihbaratı biz sağlarız.”
Ancak operasyonun belki de en çarpıcı boyutu, saldırı günü hayata geçirilen iletişim engeliydi. İsrail, Pasteur Caddesi yakınlarındaki yaklaşık bir düzine cep telefonu kulesinin tek tek bileşenlerini devre dışı bıraktı; bu sayede telefonlar arandığında meşgul gibi görünüyor ve Hamaney’in koruma ekibi olası uyarı çağrılarını alamıyordu. Darbenin gerçekleşeceği anı bilen ama haber veremeyenler varsa bile, mesaj hiçbir zaman ulaşmadı. Güvenlik ekibinin telefonları çalmadı — sadece meşgul sesi verdi.
Hamaney, saldırıdan önce iki ayrı sığınağa sahipti ve İsrailli yetkililer, eğer o gün bu sığınaklarda olsaydı ellerindeki bombalarla ona ulaşamayacaklarını kabul etti. Dolayısıyla operasyonun başarısı, yalnızca teknolojik üstünlüğe değil, doğru zamanda doğru yerde olduğunu kesin olarak bilmeye dayanıyordu.
Saldırı günü, en az iki İsrail istihbarat subayı birbirinden bağımsız olarak çalışarak Hamaney’in hedeflenen konumda olduğunu ve yanındaki kişilerin kimler olduğunu yüksek kesinlikle doğruladı. CIA’nın da sürece dahil olduğu bildirildi: Bir insan kaynağı, toplantının planlandığı gibi gerçekleştiğini teyit etti.
İsrail, Hamaney’in korunduğu yerleşkeye Sparrow füzeleriyle saldırdı. Toplam 30 füze ateşlendi. Uçaklar, İran’ın yüksek alarmda olmasına karşın taktiksel bir sürpriz elde etmek amacıyla gece değil gündüz saatlerinde konuşlandırıldı. Hamaney, 1989’dan bu yana İran’ı yöneten en uzun süreli liderdi. Sabah kahvaltısında, en yakın çevresinin ortasındayken hayatını kaybetti.
Bu operasyonun arka planını anlamak için birkaç ay geri gitmek gerekiyor. Haziran 2025’te yaşanan 12 günlük İsrail-İran savaşında İsrail, siber saldırılar, insansız hava araçları ve hassas güdümlü mühimmatların birleşimiyle İran’ın hava savunma sistemlerini etkisiz hâle getirdi. “Önce gözlerini aldık” diyen bir istihbarat subayının sözleri, bu dönem operasyonlarının mantığını özetliyor. Aynı savaşta bir düzineden fazla İranlı nükleer bilim insanı ve üst düzey askeri yetkili, ilk saldırının ardından dakikalar içinde hayatını kaybetmişti. Bu, tesadüf değil, aynı istihbarat altyapısının prova sahnesiydi.
Tüm bu operasyonun omurgasını oluşturan istihbarat resminin yoğunluğu; İsrail’in sofistike sinyal istihbaratı birimi olan Birim 8200, Mossad’ın sahada devşirdiği insan kaynakları ve askeri istihbaratın günlük brifinglere dönüştürdüğü veri dağlarının bir ürünüydü. Bir İsrail istihbarat subayının Financial Times’a söylediği söz, operasyonun ruhunu mükemmel biçimde özetliyordu: “Tahran’ı Kudüs’ü bildiğimiz gibi biliyorduk. Ve büyüdüğün sokağı o kadar iyi bilince, tek bir yanlış şeyi hemen fark edersin.”
Bu haberin ortaya koyduğu tablo, modern istihbarat ve siber savaş anlayışı açısından son derece önemli bir dönüşüme işaret ediyor. Artık bir ülkenin kendi güvenlik kamerası ağı, kendi iletişim altyapısı bir düşman tarafından ele geçirilerek onun en hassas operasyonlarında kullanılabilir hâle gelebiliyor. Siber sızma, artık yalnızca veri çalmak değil — yaşam ve ölüm kararlarına zemin hazırlamak anlamına geliyor.
İran cephesinde ise tablo karmaşık olmaya devam ediyor. Hamaney’in ölümünün ardından oluşturulan geçici yönetim konseyi yeni bir Yüksek Lider seçme sürecini başlattı. İran Devrim Muhafızları’ndan üst düzey bir komutan, Hürmüz Boğazı’ndan geçişi engelleyeceklerini ve bölgedeki petrol altyapısını vuracaklarını açıkladı. Bölge, derin bir belirsizliğin içinden geçiyor.
Tarihler, isimler ve füzeler bir yana bırakıldığında bu operasyonun gerçek önemi şuradadır: Bir şehrin trafik ışıklarını düzenlemek için kurulan kameralar, onlarca yıldır bir ülkeyi yöneten liderin son sabahını görüntüledi. Modern savaşın en keskin silahı artık bomba değil, veridir.








